Zabytki

Kłodzko

Kłodzko - Twierdza Kłodzka

Kłodzko - W miejscu górującej nad Kłodzkiem twierdzy istniał w wieku X gród Kladsko – własność czeskiego księcia Sławnika. Najprawdopodobniej było to zbiorowisko budowli drewnianych znajdujących się wewnątrz kamienno-ziemnych umocnień doposażonych w palisadę. Ponieważ gród ten miał duże znaczenia obronne w tym rejonie, książęta polscy toczyli o niego częste boje ze swymi odpowiednikami po czeskiej stronie. Podczas konfliktu o prawo do korony czeskiej w roku1114 zamek ten został zniszczony. Porozumienie zawarte w 1137 roku pomiędzy Bolesławem Krzywoustym a księciem czeskim Sobiesławem usankcjonowało pozostawienie Ziemi Kłodzkiej w granicach państwa czeskiego. W miejsce dotychczasowego zamku wybudowano w XIII wieku murowaną warownię. Z informacji z roku 1300 dowiadujemy się, że był to zamek mieszkalny sławiący się komfortowymi warunkami pobytu i wysokimi walorami piękna.

Zamek ten, górujący nad ówczesnym miastem był w okresie późnego średniowiecza wielokrotnie przebudowywany i modernizowany. W drugiej połowie XVI wieku jeszcze tzw. zamek dolny wraz z bastionowym systemem obronnym. Rok 1622 był przełomowy w historii twierdzy. Wtedy to Austriacy powzięli decyzję o przeobrażeniu istniejącego obiektu obronnego w nowoczesną cytadelę.

Zamek górny przekształcono wówczas w koszary. Niestety w trakcie walk Twierdza Kłodzka przeszła w ręce Prusaków. Z polecenia króla Prus Fryderyka II wykonano specjalne plany fortyfikacyjne dla Kłodzka i przebudowano dotychczasową twierdzę. Powstał w ten sposób silny fort doskonale zabezpieczający newralgiczne punkty.

Twierdza Kłodzka główna została połączona z fortem Owczej Góry. Rozbudowie poddano także system chodników zarówno minerskich jak i przeciwminowych.

W XIX wieku twierdza Kłodzka użytkowana była jako koszary i więzienie.

Podczas II wojny światowej przetrzymywano w niej z kolei jeńców wojennych pochodzących z różnych państw. Powierzchnia Twierdzy Kłodzkiej wynosi ok. 20 ha. Z północy na południe jej długość wynosi 800 m., a ze wschodu na zachód – 400 m. Z bastionu widokowego podziwiać można wspaniałe widoki na położone poniżej miasto Kłodzko, rozciągającą się poza nim Ziemię Kłodzką i położone w oddali masywy Śnieżnika i Szczelińca Wielkiego.

Obecnie w twierdzy mieści się muzeum. Sama zaś twierdza stanowi najcenniejszy w Polsce zespół fortyfikacji pochodzących z XVII i XVIII wieku.

Twierdza Kłodzka
ul. Grodzisko 1
57-300 Kłodzko
tel. (074) 867 34 68

Kłodzko - Trasa 1000-lecia Państwa Polskiego w Kłodzku

Trasa 1000-lecia Państwa Polskiego to ciąg podziemnych korytarzy i pomieszczeń przeznaczenia gospodarczo-obronnego, będące pozostałością po średniowiecznych wyrobiskach przekopanych na kilku kondygnacjach pod miastem częścią staromiejską Kłodzka.

Nierozpoznane i nienaniesione na plan miasta przez długie lata obrastały licznymi legendami i stanowiły zagrożenie dla zabytkowej starówki.
Zagrożenie to szczególnie nasiliło się po II wojnie światowej. Pozostawione bez zabezpieczeń podziemne wyrobiska coraz częściej ulegały zawaleniu wywołując na terenach bezpośrednio nad nimi zalegających katastrofy budowlane. Na to wszystko nakładały się jeszcze niekorzystne uwarunkowania wodne.
Skala tego zjawiska była tak duża, że w pewnym momencie cała zabytkowa część Kłodzka mogła ulec zniszczeniu. Sytuacja ta zmusiła ówczesne władze, zarówno na szczeblu miejskim jak i wyższym do podjęcia akcji ratunkowej, czyli skutecznego i trwałego zabezpieczenia starówki, tak aby mogła swoim pięknem służyć następnym pokoleniom.

Po opracowaniu przez naukowców z krakowskiej AGH planu działania, pod koniec lat 50-tych ubiegłego stulecia przeprowadzono pierwsza penetrację podziemnych wyrobisk aby na miejscu określić skalę zjawiska. Efektem tej wyprawy było przygotowanie kompleksowej już metody zabezpieczeń korytarzy. W trzeciej dekadzie XX wieku korytarze poddano zatem renowacji i przywrócono do użytkowania. Wytyczono w nich jedną z ciekawszych w Polsce podziemnych tras miejskich.

Kłodzko - Inne ciekawe zabytki w Kłodzku:

Kłodzko Most św. Jana (tzw. Most Wita Stwosza)
Most świętego Jama wybudowany najprawdopodobniej w 1390, potem zostały dodane posągi.

Kłodzko - Ratusz
Wiele razy odbudowywany i przebudowywany. W 1740 spłonoł ponownie i został dość szybko odbudowany, a ostateczną formę uzyskał po przebudowie w 1890

Kłodzko - Mury obronne
Kamienne mury obronne wokół miasta wzniesiono pod koniec XIII wieku. Nastęnie rozbudowano je już przy użyciu cegły. Stanowiły obwarowanie zamku na Górze Fortecznej.

Srebrna Góra

Fort Srebrna Góra - Zespół obronny - Twierdza Srebrnogórska

Fort Srebrna Góra budowany przez 12 lat (1765 -1777) za blisko 1 700 000 talarów potężny zespół obronny w swym zarysie zachowanym do dnia dzisiejszego zadziwia kunsztem inżynieryjnym i swoją rozległością. Zespół twierdz mieścił około 3800 żołnierzy, 264 działa, posiadał olbrzymie zapasy amunicji, żywności, wody, opału. Miał własny lazaret, piekarnię, browar i był samowystarczalny na okres 6 miesięcy. Załoga twierdzy tylko raz w jej historii zmuszona została do obrony (1807) w czasie wojny z armią napoleońską. Pomimo ogromnych zniszczeń i spalenia całej miejscowości twierdza Srebrna Góra nie została zdobyta. Jednak do jej upadku przyczynił się ogromny rozwój techniki artyleryjskiej, w wyniku którego obiekt stracił swoją rangę i w 1867 roku został opuszczony przez wojsko. Na początku XX wieku twierdzę udostępniono do zwiedzania i stała się główną atrakcją turystyczną.

Góry Stołowe

Fort Karola w Górach Stołowych

Fort Karola wzniesiono na Górze Ptak 841 m n.p.m. w roku 1970, była to niewielka strażnica jedno z ogniw umocnień na granicy Prus i Austrii.

Fort był strzeżony przez kilkuosobową załogę, która już z daleka mogła wypatrzeć wroga i razić go ogniem z artyleryjskim.

Fort opuszczono w okolicach XIX wieku i zaczął popadać w ruinę. Zachowało się tylko kilka resztek fortu z platformą widokową z której można podziwiać okoliczne tereny.

Bystrzyca Kłodzka

Inne ciekawe zabytki, które można zwiedzić w Bystrzycy Kłodzkiej

Baszta Kłodzka - punkt widokowy - Bystrzyca Kłodzka
Zbudowana na początku XIVw. obecnie dosŧepna dla turystów.

Brama Wodna - Bystrzyca Kłodzka
Również zbudowana na poczatku XIVw. Schodami dostać się można do nakrytej drewnianym stropem izdebki na pierwszym piętrze.

Baszta Rycerska - Bystrzyca Kłodzka
Pochodzi z początku XIV w. zwana także Czarną, przekształcona w 1823 r. na dzwonnicę.

Ratusz - Bystrzyca Kłodzka
Pierwotnie wzniesiony ok. połowy XIV w. w stylu gotyckim. Po pożarach ponownie wzniesiony w latach 1852-54 w stylu renesansowym.

Mury Obronne - Bystrzyca Kłodzka
Mury obronne pochodzą z 1319 roku. Prawie w całości zachowały średniowieczny pierścień wraz z basztami i bramami.

Bystrzyckie podziemi - Bystrzyca Kłodzka
Zespół komór i korytarzy stanowiących podziemną część wyburzonego więzienia.

Kamienny pręgierz w Bystrzycy Kłodzkiej

Bystrzyca Kłodzka - Kamienny pręgierz powstał w roku 1566. Pręgierz służył do wykonywania kar cielesknych. Jest to autentyczny zabytek dawnego sądownictwa.

Zespół parkowo-pałacowy w Gorzanowie

Zespół parkowo - pałacowy w Gorzanowie. Największa i najwybitniejsza rezydencja pałacowa regionu, wzniesiona w XVI w. w stylu renesansowym dla barona H.F. von Herbersteina. Obecnie nie jest zagospodarowany. Główny korpus posiada trzy kondygnacje 12-osiowe. Zespół pałacowy zbudowany na planie prostokąta z wewnętrznym dziedzińcem. Charakterystyczny jest smukły dach budowli z wybitym okapem i o szczytach z esownicami. Komnaty rozplanowano amfiladowo z hallem po środku. Pozostałe skrzydła posiadają dwie kondygnacje i pulpitowe dachy. Wygląd fasad pozostał prawie nie zmieniony.

Wieża obronna w Żelaźnie

Wieża obronna w Żelaźnie została zbudowa końcem XIV wieku. Budowala posiada czterykondygnacje i zbudowana jest na planie czworoboku, na fasadach umieszczoe są otwory strzelnicze. W XVIII wieku wieże przebudowana powstał wówczas barokowy portal na którym widnieje data 1727 rok.
We wsi Żelaźno, w pobliżu miejscowego kościoła, zachowała się pochodząca z końca XV wieku, zbudowana na planie prostokątnym wieża, przypuszczalnie czterokondygnacyjna. Podstawa wieży zamyka się z wymiarach 6,5 x 7 m, a jej przykrycie stanowi czterospadowy dach. Okresowo wieża ta była siedzibą dla tutejszego rycerstwa.
Brak śladów po okach mógłby wskazywać na to, że pierwotnie wieża nie miała charakteru mieszkalnego, jednakże po jej zniszczeniu podczas wojny trzydziestoletniej w roku 1727 została przebudowana przy wsparciu nieznanego fundatora i odtąd służyła jako mieszkanie. Kolejne prace remontowo-konserwatorskie miały miejsce w roku 1966. Obecnie budowla jest otynkowana, a elewacjach pozostały otwory, być może strzelnicze.
W Żelaźnie znajduje sie również Romanowskie Źródło wywierzysko krasowe, o stałej temperaturze +10°C wypływającej wody wykorzystywanej do hodowli pstraąów.

Kamienny wiadukt kolejowy w Lewinie Kłodzkim

Pałac ks.Marianny w Kamieńcu Ząbkowickim.

Pałac ks. Marianny w Kamieńcu Ząbkowickim.
To zabytek, który warto zobaczyć. Jego ciekawa historia i wyjątkowa osobowość ks. Marianny Wilhelminy Orańskiej, o której opowiadają przewodnicy gwarantuje ciekawą wyprawę historyczną i krajoznawczą. W 1838 roku położono kamień węgielny pod budowę pałacu, który projektował znany pruski architekt Karl Friedrich Schinkel, a na miejscu całości prac pilnował Ferdynand Martius. Swoboda pozostawiona architektowi, rozmach przedsięwzięcia / księżna wydała na budowę równowartość 3 ton złota /, połączenie kilku styli architektury i przepiękna okolica dały efekt, który warto zobaczyć - z pensjonatu AKACJA*** to tylko godzina jazdy samochodem ....

Pałac w Trzebieszowicach

Początki zamku w miejscowości Trzebieszowice sięgają XV wieku. Zamek został przebudowany XVII wieku na styl barokowy i spełniał funkcje pałacu. Otoczony parkiem, obecnie mieści się w nim ośrodek wypoczynkowy.

Ruiny zamku Karpień

Zamek Karpień powstał na początku XIV wieku (pierwsza wzmianka datowana jest na 1337 rok) . Jako lokalizację wybrano górę Karpniak wznoszącą się do wysokości 776 m n.p.m. Głównym zadaniem załogi zamku była ochrona w czasach średniowiecza przebiegającej w pobliżu Solnej Drogi, którą wożono sól z Wieliczki do Pragi. W roku 1428 zamek najechali husyci. Po jego zdobyciu spalili go. Po odbudowie, zamek stał się siedzibą grupy rycerzy-rozbójników. W roku 1443 zamek został zburzony za sprawą księcia ziębicko-opawskiego i towarzyszących mu wojsk., które przybyły pod jego mury celem zaprowadzenia porządku. Pomimo tak radykalnej akcji rozbójnicy przebywali w Zamku Karpień jeszcze do roku 1513. W tym czasie jeszcze raz obległy go wojska ostatecznie kładąc kres jego istnieniu. Zamku już nie odbudowano. W XIX wieku mieszkańcy okolicznych miejscowości częściowo rozebrali mury zamku, a pozyskany w ten sposób kamień wykorzystali do budowy swych domów.

Zamek "Leśna" na Szczytniku

Zamek “Leśna” zlokalizowany jest na krawędzi skalnej nad Szczytną (589 m. n. p.m.). Data powstania to rok 1832, kiedy to wybudowano go na miejscu XVIII – wiecznego fortu. Zamek reprezentuje styl neogotycki. Nie odkryto w nim żadnych piwnic, za wyjątkiem jednego niewielkiego przejścia podziemnego.
Zamek zbudowany jest na planie prostokątnym. Posiada jedną wieżę w kształcie cylindra i kilka innych – czworobocznych i otacza go mur, na którym w przeszłości stały armaty. Pierwotnie zamek służył jako rezydencja myśliwska i tak też był wewnątrz urządzony.
Obecnie w murach mieści się zakład opieki społecznej i z tego też powodu nie można go zwiedzać. Możliwy natomiast jest spacer ogólnodostępną ścieżką biegnącą wzdłuż bocznego skrzydła i przez bramę z dwoma wieżyczkami. Można także podziwiać stąd piękny widok rozciągający się na tzw. Obniżenie Dusznickie.

Ruiny zamku Szczerba

Na szczycie wzgórza, na wysokości 530 m. n. p. m. znajdują się ruiny średniowiecznego kamiennego zamku Szczerba zwanego także Śnielinkiem, a dawniej: Schnallenstein lub Snellinsteyn. Założony został przez polskich rycerzy w połowie XIV przeszedł w ręce czeskie.
Zamek o wymiarach 40 x 16 m. funkcjonował w XIV i XV wieku i najprawdopodobniej składał się z budynku mieszkalnego dużego dziedzińca otoczonego murami i szerokiej bramy. Zachowały się fragmenty murów obwodowych o wysokości 9 m. od strony fosy i średnio 1,5 grubości, gotycka brama, resztki wieży. Wskutek rozbiórki ruin w następnych wiekach i wywózki kamienia do innych budowli, odsłonięte zostały dolne sklepione kondygnacje i niewielkie schody.
Zamek ten jest jednym z trzech tego typu, po Homoli i Karpieniu, obiektów na Kłodzkiej Ziemi. Załoga w nim zgromadzona miała za zadanie strzec ówczesnego przejścia granicznego na drodze Praga - Rokitnice - Kłodzko, przebiegającej w pobliżu obecnego Gniewoszowa.
Dokładny czas powstania jest trudny do określenia, ale już w 1294 roku król Wacław II przekazał ten teren z istniejącym tu czymś w rodzaju małego gródka kamienieckim cystersom. Otrzymali oni także Międzylesie. W XIV wieku zamek stanowił własność Glaubitzów, o czym mówią najstarsze zachowane wzmianki pochodzące z 1360 roku. W roku 1428 został zniszczony przez husytów, którzy do tego celu użyli specjalnie na ten cel sprowadzonych dział.

Ruiny Zamku Homole

Założenie pałacowo-parkowe w Żelaźnie

Pałac w Piszkowicach

Zespół pałacowy w Ratnie Dolnym

Wieża mieszkalna w Starej Łomnicy

Zespół zamkowo - pałacowy w Międzylesiu

Fort Wilhelma koło Zalesia

Zespół pałacowo-parkowy w Jeleniowie